Tóc Dreadlock (hay còn gọi là tóc bện thừng) là một trong những kiểu tóc mang đậm dấu ấn văn hóa, lịch sử và thể hiện cá tính mạnh mẽ nhất. Nếu bạn đang tìm hiểu cách làm tóc dreadlock tại nhà hoặc tại salon, điều quan trọng là phải nắm rõ quy trình kỹ thuật, các yếu tố chuẩn bị và cam kết chăm sóc lâu dài. Kiểu tóc đặc biệt này không chỉ là một phong cách thời trang mà còn là một quyết định đòi hỏi sự kiên nhẫn và am hiểu chuyên sâu. Bài viết này của Clair Center sẽ cung cấp hướng dẫn toàn diện, từ cơ chế hình thành đến các kỹ thuật bện tóc tiên tiến nhất, giúp bạn sở hữu một mái tóc Dreadlock bền đẹp, hợp xu hướng thời trang và đảm bảo vệ sinh tóc tối ưu. Việc hiểu rõ về các bước chuẩn bị cũng như phương pháp bện tóc sẽ là nền tảng vững chắc cho bất kỳ ai muốn thử sức với kiểu tóc độc đáo này.
Dreadlock Là Gì? Phân Tích Cấu Trúc Và Nguồn Gốc
Dreadlock là kiểu tóc mà các lọn tóc được bện chặt lại với nhau, tạo thành những sợi dây thừng xoắn. Đây không phải là một kiểu tóc ngẫu nhiên mà là một quá trình khóa sợi tóc có chủ đích, tạo nên hình dáng đặc trưng. Để hiểu rõ cách làm tóc dreadlock, trước hết cần phải nắm được cơ chế và giá trị văn hóa của nó.
Nguồn gốc và ý nghĩa văn hóa của Dreadlock
Dreadlock có nguồn gốc lịch sử kéo dài hàng nghìn năm, xuất hiện ở nhiều nền văn hóa khác nhau trên thế giới, từ Ai Cập cổ đại đến Ấn Độ, và đặc biệt nổi tiếng ở Châu Phi. Trong nhiều nền văn hóa, tóc Dreadlock không chỉ là kiểu tóc mà còn là biểu tượng của tinh thần tự do, sức mạnh, sự kết nối với thiên nhiên và niềm tin tâm linh.
Đối với người Rastafari ở Jamaica, Dreadlock là một phần cốt lõi của tôn giáo, đại diện cho “sợi dây” kết nối họ với Chúa (Jah) và biểu trưng cho sự phản kháng, từ chối các giá trị xã hội phương Tây. Việc hiểu rõ ý nghĩa này giúp chúng ta tôn trọng và tiếp cận kiểu tóc Dreadlock một cách nghiêm túc hơn. Sự kết nối văn hóa này làm nên giá trị vượt thời gian của kiểu tóc.
Cơ chế hình thành của tóc Dreadlock
Về mặt vật lý, Dreadlock được hình thành khi các sợi tóc bị ngăn cản khỏi quá trình chải gỡ thông thường, khiến chúng tự nhiên rối và quấn chặt vào nhau. Sợi tóc có lớp biểu bì bên ngoài (cuticle) xếp chồng lên nhau, khi bị xáo trộn và cọ xát, các vảy này sẽ móc vào nhau, tạo thành một khối cố định.
Quá trình này được gọi là “khóa tóc” (locking). Tóc Dreadlock tự nhiên được hình thành chậm rãi, trải qua các giai đoạn từ tóc rối (baby locs) đến tóc chín (mature locs). Các phương pháp làm tóc dreadlock chuyên nghiệp giúp tăng tốc quá trình này bằng cách sử dụng các kỹ thuật như bện, cuộn, và dùng kim móc để cố định cấu trúc tóc ngay lập tức. Cấu trúc lọn tóc khi được khóa chắc chắn sẽ rất bền vững.
Phân biệt Dreadlock và các kiểu tóc tết/bện khác
Nhiều người thường nhầm lẫn Dreadlock với các kiểu tóc tết (Braids) hoặc tóc bện sát da đầu (Cornrows). Sự khác biệt cơ bản nằm ở cấu trúc:
- Braids (Tóc Tết): Tóc được chia thành ba lọn và đan xen theo một khuôn mẫu nhất định, lọn tóc có thể tháo ra dễ dàng.
- Cornrows (Tóc Bện Sát): Tóc được bện chặt vào da đầu theo đường thẳng hoặc hình học, cũng có thể tháo ra.
- Dreadlock: Các sợi tóc được khóa chặt vĩnh viễn với nhau. Khi tháo ra, thường phải cắt bỏ phần tóc đã được khóa, hoặc phải dùng hóa chất và mất rất nhiều thời gian để gỡ, nhưng vẫn có nguy cơ làm hỏng cấu trúc tóc. Độ bền và tính vĩnh viễn là điểm khác biệt lớn nhất.
Đánh Giá Sẵn Sàng: Yếu Tố Quyết Định Khi Làm Dreadlock
Việc làm tóc Dreadlock là một quyết định lớn, đòi hỏi sự cam kết dài hạn và chuẩn bị kỹ lưỡng. Đánh giá sự sẵn sàng của tóc và tâm lý người làm là bước không thể thiếu theo tiêu chuẩn E-E-A-T (Chuyên môn, Trải nghiệm).
Độ dài tóc tối thiểu cần thiết để tạo Dreadlock
Đây là câu hỏi thường gặp nhất khi tìm hiểu cách làm tóc dreadlock. Độ dài tóc tối thiểu được khuyến nghị là khoảng 10-15cm (4-6 inches) đối với tóc thẳng và khoảng 5-7.5cm (2-3 inches) đối với tóc xoăn tự nhiên.
Lưu ý rằng, sau khi bện và khóa lại, tóc Dreadlock sẽ bị co lại đáng kể, có thể mất từ 30% đến 50% độ dài ban đầu. Do đó, nếu bạn muốn Dreadlock có độ dài trung bình ngay sau khi làm, bạn nên nuôi tóc dài hơn mức tối thiểu này. Việc ước tính độ co tóc là cần thiết.
Phân tích chất tóc phù hợp
Mặc dù bất kỳ loại tóc nào cũng có thể làm Dreadlock, chất tóc ảnh hưởng lớn đến phương pháp bện và tốc độ khóa tóc:
- Tóc xoăn và xù: Đây là chất tóc lý tưởng nhất vì cấu trúc sợi tóc tự nhiên đã có xu hướng quấn vào nhau, giúp quá trình khóa tóc diễn ra nhanh chóng và ít cần can thiệp hơn.
- Tóc thẳng và mượt: Chất tóc này khó tạo Dreadlock hơn vì các vảy tóc ít ma sát. Phương pháp bện và kim móc là cần thiết để ép buộc các sợi tóc kết nối, đòi hỏi người thợ phải có kỹ thuật chuyên sâu.
- Tóc mỏng và yếu: Nếu tóc quá mỏng, các lọn Dreadlock sẽ dễ bị gãy, cần tạo lọn to hơn hoặc sử dụng tóc nối để tăng độ dày và chắc chắn cho cấu trúc lọn tóc.
Cam kết thời gian và bảo trì lâu dài
Dreadlock là kiểu tóc có tuổi thọ rất dài, từ vài năm đến vài chục năm, và việc tháo bỏ chúng gần như bất khả thi mà không cắt tóc. Sau khi hoàn thành, Dreadlock sẽ trải qua giai đoạn trưởng thành (maturation) kéo dài từ 1 đến 3 năm, với các dấu hiệu nhận biết như tóc bớt ngứa, lọn tóc se chặt và cứng cáp hơn.
Trong giai đoạn này, bạn phải cam kết thực hiện bảo trì định kỳ (retwist/interlock) 4-8 tuần một lần. Việc chăm sóc liên tục là yếu tố then chốt để đảm bảo Dreadlock không bị lỏng lẻo hay bết dính. Đây là một sự hy sinh về thời gian và một khoản đầu tư lớn vào việc chăm sóc cá nhân.
Chuẩn Bị Toàn Diện Trước Khi Bắt Đầu Làm Dreadlock
Sự chuẩn bị kỹ lưỡng là 50% thành công của cách làm tóc dreadlock. Nó bao gồm từ việc sẵn sàng dụng cụ đến việc làm sạch tóc một cách chuyên biệt.
Dụng cụ cần thiết để tự làm tóc dreadlock thủ công
Các dụng cụ thiết yếu
Việc sở hữu đầy đủ dụng cụ là bước đầu tiên để đảm bảo quá trình thực hiện diễn ra suôn sẻ. Các dụng cụ cần có bao gồm:
- Lược răng nhỏ (Fine-toothed Comb): Dùng cho kỹ thuật chải ngược (backcombing).
- Kẹp chia tóc (Clips) và Thun buộc (Rubber Bands): Để chia tóc thành các phần và cố định lọn tóc.
- Kim móc (Crochet Needle): Kích cỡ 0.6mm hoặc 0.75mm. Đây là công cụ không thể thiếu để “khóa” các sợi tóc lỏng lẻo vào giữa lọn Dreadlock, tạo sự chắc chắn và gọn gàng tức thì.
- Găng tay cao su: Giúp tăng độ bám khi lăn lọn tóc (palm rolling) và giữ vệ sinh.
Lựa chọn sản phẩm chuyên dụng
Sản phẩm chăm sóc là yếu tố quan trọng nhất trong cách làm tóc dreadlock. Không thể sử dụng dầu gội và dầu xả thông thường vì chúng chứa các chất làm mềm, dưỡng ẩm, dễ gây tích tụ dư lượng trong lọn Dreadlock, dẫn đến tóc bị bết, ẩm mốc và có mùi khó chịu.
- Xà phòng/Dầu gội Dreadlock chuyên dụng (Residue-Free Shampoo): Phải là loại không chứa hóa chất làm mềm, không chứa dầu xả và không để lại cặn (residue).
- Sáp/Gel chuyên dụng (Locking Wax/Gel): Giúp cố định lọn tóc mới làm và kiểm soát các sợi tóc con. Cần lựa chọn loại có độ giữ nếp cao nhưng dễ gội rửa để tránh tích tụ sản phẩm.
- Dầu dưỡng nhẹ (Lightweight Oil): Dầu Jojoba, dầu Oliu nhẹ hoặc dầu Dừa phân đoạn, dùng để dưỡng ẩm da đầu và thân tóc, ngăn ngừa khô da đầu mà không làm mềm Dreadlock.
Chuẩn bị tóc: Quy trình gội và làm sạch sâu
Trước khi bắt đầu, tóc cần được gội sạch hoàn toàn để loại bỏ mọi dư lượng sản phẩm, dầu nhờn và chất làm mềm. Một mái tóc “sạch” theo tiêu chuẩn Dreadlock là mái tóc hơi khô, có độ ma sát cao.
Nên sử dụng hỗn hợp Baking Soda và Giấm Táo (ACV Rinse) để làm sạch sâu, loại bỏ triệt để mọi tích tụ trên sợi tóc. Sau khi gội, tuyệt đối không dùng dầu xả. Sấy khô tóc hoàn toàn, vì tóc ẩm sẽ khó bện và dễ tạo môi trường cho nấm mốc phát triển. Một mái tóc có độ “cứng” nhất định sẽ dễ dàng hơn trong việc tạo hình.
Hướng Dẫn Chi Tiết Các Phương Pháp Làm Tóc Dreadlock Tại Nhà
Có nhiều phương pháp để thực hiện cách làm tóc dreadlock, mỗi phương pháp có ưu nhược điểm riêng và phù hợp với chất tóc khác nhau. Dưới đây là ba kỹ thuật phổ biến nhất.
Sơ đồ các bước làm tóc dreadlock tại nhà chi tiết
Phương pháp 1: Chải ngược và Lăn (Backcombing and Palm Rolling)
Đây là phương pháp tạo Dreadlock phổ biến và truyền thống, thường phù hợp với hầu hết các loại tóc.
Các bước thực hiện:
- Chia lọn tóc: Chia tóc thành các ô vuông đều nhau trên da đầu (khoảng 1-3cm mỗi cạnh) và cố định bằng thun. Kích thước ô vuông sẽ quyết định độ dày của lọn Dreadlock.
- Chải ngược (Backcombing): Dùng lược răng nhỏ, đặt lược cách chân tóc khoảng 1cm, chải ngược tóc về phía da đầu. Lặp lại cho đến khi lọn tóc tạo thành một khối rối chặt. Luôn bắt đầu từ ngọn tóc và tiến dần về chân tóc. Đây là bước quan trọng nhất để tạo lớp nền rối.
- Cố định lọn: Sau khi chải ngược, lọn tóc sẽ lỏng lẻo. Dùng một lượng nhỏ sáp/gel chuyên dụng, thoa lên lọn tóc.
- Lăn lòng bàn tay (Palm Rolling): Đặt lọn tóc vào giữa hai lòng bàn tay. Xoa và lăn lọn tóc theo một hướng cố định (chỉ xoay cùng một chiều) từ chân tóc đến ngọn tóc. Lực ma sát và sáp sẽ giúp tóc nén chặt lại và vào khuôn.
- Ưu điểm: Tạo lọn Dreadlock đồng đều, dễ kiểm soát độ dày, ít gây tổn thương da đầu hơn so với kim móc.
- Nhược điểm: Tóc phải mất thời gian dài hơn để khóa chặt hoàn toàn (maturation).
Phương pháp 2: Kết hợp Kim Móc (Crochet Needle Method)
Phương pháp này được coi là kỹ thuật chuyên nghiệp, tạo Dreadlock có cấu trúc chặt chẽ và “sẵn sàng” ngay lập tức, thường được áp dụng tại các salon chuyên biệt.
Kỹ thuật sử dụng kim móc
- Chải ngược sơ bộ: Thực hiện bước chải ngược tương tự Phương pháp 1 để tạo hình dáng sơ khai cho lọn tóc.
- Khóa tóc bằng Kim Móc: Dùng kim móc (0.6mm-0.75mm), chọc kim qua lọn tóc, móc các sợi tóc lỏng lẻo ở bề mặt và kéo chúng xuyên qua lõi lọn tóc.
- Quy trình lặp lại: Lặp lại động tác móc và kéo này theo mọi hướng của lọn tóc cho đến khi toàn bộ lọn tóc trở nên đặc, cứng và không còn sợi tóc thừa nào thò ra. Toàn bộ lọn tóc sẽ được khóa sợi tóc một cách vật lý.
- Ưu điểm: Tạo Dreadlock ngay lập tức (instant locs), lọn tóc chặt và cứng, quá trình trưởng thành nhanh hơn.
- Nguy cơ: Dễ làm hỏng cấu trúc tóc và gây đau da đầu nếu người thợ thiếu kinh nghiệm. Kỹ thuật này đòi hỏi sự chính xác cao.
Phương pháp 3: Bện Tóc và Xoắn (Braid and Twist/Coil Method)
Phương pháp này rất hiệu quả đối với tóc xoăn tự nhiên, thường là cách đơn giản nhất để bắt đầu.
- Bện tóc (Braid): Chia lọn tóc và bện lọn tóc thành bím ba đơn giản. Lớp bện này tạo nền tảng vững chắc để tóc bắt đầu khóa lại.
- Xoắn lọn (Coil): Sau một thời gian, khi tóc bắt đầu rối ở phần bím, dùng kỹ thuật lăn lòng bàn tay kết hợp với sáp để xoắn và nén chặt phần bím và phần tóc mới mọc.
Phương pháp này tạo ra Dreadlock có cấu trúc rõ ràng ở phần chân (lúc mới bện) và dần dần khóa lại tự nhiên.
Chăm Sóc và Bảo Trì Dreadlock Trong Giai Đoạn Đầu
Giai đoạn Dreadlock mới làm là quan trọng nhất, quyết định đến hình dạng và độ bền của kiểu tóc. Sự chăm sóc trong 6 tháng đầu là tối quan trọng.
Chế độ gội đầu và làm khô chuẩn
Trong 2-4 tuần đầu, nên tránh gội đầu hoàn toàn để Dreadlock có thời gian khóa lại. Sau đó, chỉ nên gội 1-2 lần/tuần.
- Kỹ thuật Gội: Luôn dùng dầu gội chuyên dụng không dư lượng. Tập trung làm sạch da đầu và nhẹ nhàng bóp (squeeze) lọn tóc, tuyệt đối không chà xát lọn Dreadlock.
- Làm Khô: Không dùng khăn bông để chà xát vì sẽ làm lỏng Dreadlock. Dùng khăn Microfiber (sợi nhỏ) để bóp nhẹ loại bỏ nước thừa. Sau đó, bắt buộc phải sấy khô hoàn toàn bằng máy sấy. Dreadlock ẩm ướt là nguyên nhân hàng đầu gây mùi và nấm mốc bên trong lọn tóc.
Kiểu tóc dreadlock Châu Phi tự nhiên và đầy cuốn hút
Kỹ thuật giữ ẩm và chống khô da đầu
Da đầu và tóc Dreadlock dễ bị khô do quá trình gội bằng xà phòng không dư lượng.
- Dưỡng Da Đầu: Dùng các loại dầu dưỡng nhẹ (Jojoba, Bạc hà) pha loãng hoặc xịt khoáng chuyên dụng để xịt trực tiếp lên da đầu, tránh thoa quá nhiều lên lọn tóc. Điều này giúp ngăn ngừa gàu và ngứa.
- Tránh Cọ Xát Khi Ngủ: Ma sát với gối thông thường có thể làm tóc bị rối và lỏng lẻo. Luôn dùng khăn trùm đầu bằng lụa (Silk) hoặc Satin hoặc vỏ gối Satin khi ngủ để giảm ma sát, bảo vệ lọn tóc và giữ nếp. Sự giảm thiểu ma sát là chìa khóa bảo trì.
Bảo trì định kỳ (Root Retwisting & Tightening)
Sau khoảng 4-8 tuần, tóc mới sẽ mọc ra (new growth). Phần tóc mới này không bị khóa và cần được bảo trì:
- Retwisting (Xoắn lại): Dùng kỹ thuật Palm Rolling và sáp/gel để xoắn và nén chặt phần tóc mới mọc.
- Interlocking (Khóa lọn): Dùng kim móc để khóa phần tóc mới vào Dreadlock cũ. Phương pháp này giữ nếp lâu hơn và ít cần bảo trì hơn Retwisting.
Việc bảo trì đúng cách sẽ giúp các lọn Dreadlock giữ được hình dáng gọn gàng, đồng thời tạo điều kiện để chúng trưởng thành chắc chắn.
Khám Phá Các Kiểu Tóc Dreadlock Nam Độc Đáo
Từ cổ điển đến hiện đại, Dreadlock có vô số biến thể để thể hiện cá tính. Việc lựa chọn kiểu Dreadlock phụ thuộc vào chất tóc, khuôn mặt và phong cách sống của bạn.
Dreadlock Undercut: Tối ưu hóa sự gọn gàng và cá tính
Undercut kết hợp Dreadlock là lựa chọn hàng đầu cho những người muốn kiểu tóc cá tính nhưng vẫn đảm bảo sự gọn gàng và vệ sinh.
- Kỹ thuật: Cạo hoặc cắt sát hai bên và phía sau (Undercut), chỉ giữ lại phần tóc phía trên (Top) để làm Dreadlock.
- Phân tích Khuôn mặt: Kiểu này phù hợp với hầu hết các khuôn mặt, đặc biệt là khuôn mặt tròn hoặc vuông vì phần tóc hai bên được cắt sát sẽ tạo cảm giác thon gọn và góc cạnh hơn. Dreadlock Undercut High Top (phần tóc trên đỉnh đầu giữ dài và cao) là biến thể rất được ưa chuộng.
Dreadlock Undercut High Top gọn gàng và hiện đại
Dreadlock Dài và các kiểu Búi/Buộc (Man Bun, Ponytail)
Khi Dreadlock đã đủ dài (trên 20cm), bạn có thể thoải mái tạo kiểu búi hoặc buộc.
- Man Bun (Búi cao): Dreadlock dài bới cao không chỉ mát mẻ mà còn mang lại vẻ ngoài lãng tử, phóng khoáng. Đảm bảo búi tóc không quá chặt để tránh gây áp lực lên chân tóc.
- Ponytail (Đuôi ngựa): Buộc gọn gàng phía sau gáy hoặc trên đỉnh đầu, thể hiện sự mạnh mẽ và năng động.
Dreadlock dài bới cao (Man Bun) cá tính và phóng khoáng
Dreadlock Màu Sắc và Biến Thể Hiện Đại
Việc thêm màu sắc giúp Dreadlock trở nên nổi bật và thời thượng hơn.
- Ombre: Nhuộm màu chuyển tiếp từ chân tóc tối đến ngọn tóc sáng. Đây là cách tinh tế để thêm màu sắc mà không ảnh hưởng đến độ bền của lọn Dreadlock.
- Tip Color: Chỉ nhuộm màu ở phần ngọn tóc. Nhuộm sau khi Dreadlock đã trưởng thành là tốt nhất. Cần dưỡng ẩm chuyên sâu cho phần tóc nhuộm vì Dreadlock dễ bị khô.
Giải Quyết Các Vấn Đề Thường Gặp Của Tóc Dreadlock
Bất kỳ kiểu tóc lâu dài nào cũng đi kèm với thách thức, và Dreadlock không ngoại lệ. Việc biết cách làm tóc dreadlock không chỉ là kỹ thuật bện mà còn là kỹ năng khắc phục sự cố.
Xử lý gàu, ngứa và mùi
Gàu, ngứa và mùi là những vấn đề phổ biến nhất, thường xuất phát từ việc vệ sinh không đúng cách hoặc da đầu bị khô.
- Vệ sinh Da Đầu Chuyên Sâu: Sử dụng Xịt Giấm Táo (ACV Spray) để cân bằng độ pH da đầu, giảm ngứa. Dùng tăm bông nhúng cồn rửa sạch các khu vực ngứa ngáy trên da đầu, tránh dùng móng tay cào gãi.
- Loại bỏ Mùi: Mùi Dreadlock thường là do tích tụ cặn bẩn, độ ẩm và nấm mốc. Định kỳ thực hiện quy trình ngâm Dreadlock trong nước ấm pha Baking Soda và Giấm Táo để loại bỏ cặn bẩn sâu bên trong lọn tóc. Điều này nên được thực hiện 2-3 tháng một lần.
Khắc phục tình trạng tơi lọn và lỏng lẻo
Trong giai đoạn Dreadlock mới hình thành, các lọn tóc có thể bị tơi ra, đặc biệt sau khi gội đầu.
- Chỉnh sửa: Dùng kim móc 0.75mm để “dọn dẹp” các sợi tóc con và sợi tóc lỏng lẻo xung quanh lọn, kéo chúng vào trong lõi.
- Cố định: Dùng sáp/gel locking để cuộn và cố định lại lọn tóc ngay sau khi gội và sấy khô hoàn toàn. Hãy kiên trì thực hiện Palm Rolling hàng ngày (mỗi lọn tóc khoảng 30 giây) trong 6 tháng đầu để tăng tốc độ khóa tóc. Việc xoắn lọn hàng ngày giúp cấu trúc thêm chắc.
Việc tự thực hiện cách làm tóc dreadlock tại nhà đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và một nền tảng kiến thức vững chắc về các kỹ thuật chuyên môn. Từ việc chọn dụng cụ, chuẩn bị chất tóc đến thực hiện các bước bện, lăn và khóa, mỗi công đoạn đều quan trọng để tạo ra một mái tóc Dreadlock bền đẹp, hợp xu hướng làm đẹp và an toàn cho da đầu. Dreadlock không chỉ là kiểu tóc mà còn là một hành trình tự chăm sóc, đòi hỏi sự cam kết cao độ. Khi tóc đã trưởng thành, vẻ đẹp cá tính và độ bền vững của nó sẽ là phần thưởng xứng đáng cho công sức bạn đã bỏ ra.